56

Bir nefsin:

"Allah'ın yanında ettiğim kusurdan dolayı eyvah başıma. Gerçekten ben alay edenlerdendim” demesinden önce (çalışın).

 (Bir nefsin demesinden önce) deme endişesiyle, nefsin tenvinle nekire olması, bazılarının demesindendir ya da teksir (çok olduğu) içindir, Şâir A’şa’nın şu beyiti gibi:

Nice yerler vardır ki, orada seslensem,

Başını sallayarak bana nice asiller gelir.

(Kerîm'den çok kerem sahipleri (asiller) kast edilmiştir).

(Eyvah başıma gelenden, demeden önce) aslı üzere ye ile (ya hasretiy) de okunmuştur.

"Allah'ın yanında ettiğim kusurdan dolayı” cenbülah canihihi demektir yani onun hakkında demektir ki, o da taatidir. Şâir Sabık el - Berberi de şöyle demiştir:

Şu aşık hakkında Allah'tan korkmaz mısın ki,

Ciğeri yanmış ve parça parça olmuştur.

Bu (Allah hakkında kusur etmek) mübalağalı bir kinayedir, şu beyitte olduğu gibi:

Âlicenaplık, adamlık ve ihsan, bir kubbe içinde

Toplanmış, İbn Haşrec'in başına dikilmiştir.

(Bu sıfatlar onda var demek istiyor). Allah'ın zatında da denilmiştir ki, muzâf takdir edilir, Meselâ tâat gibi. Yakınında da denilmiştir, Meselâ "vessâhibi bilcenbi” (Nisa: 36) (yakın arkadaşa iyilik et) gibi. Fi zikrillahi şeklinde de okunmuştur.

"Gerçekten ben alay edenlerden idim” Allah adamlarıyla dalga geçenlerden idim.

"İn küntü” hâl olarak mahallen mensûbtur. Sanki: Alay ederek kusur işledim demiş gibidir.