49

Eğer ona Rabbinden bir nimet yetişmese idi, elbette boş alana yerilmiş olarak atılırdı.

 (Eğer ona Rabbinden bir nimet yetişmese idi). Yani tevbeye muvaffak kılıp da onu kabul etmese idi. Tedareke fiilinin müzekker düşmesi araya mef’ûlün girmesi sebebiyledir. Tedarekethü ve teddarekehu da okunmuştur, o zaman geçmiş hikâye edilmiş olur, şu manaya ki: Ona bu cümle söylenecek pozisyonda olmasa idi.

"Elbette boş alana atılırdı” ağacı bulunmayan bir yere demektir,

"yerilmiş olarak” kınanacak hareket yapmış, rahmet ve ikramdan kovulmuş olarak.

"Vehüve mezmum” cümlesi hâl’dir, levla'nın cevabı ona dayanmaktadır. Çünkü olumsuz olan odur, alana aülmak değildir (kınanmış olarak atılmaktır).