75

"Halbuki o ilâhların, kendilerine yardım etmeye güçleri yetmez. Aksine kendileri bu ilâhlar için ihzar edilmiş askerlerdir."

Bu kelâm, onların görüşlerinin bâtıl olduğunu, umutlarının hüsran olacağını ve tedbirlerinin aksi sonuçlar vereceğini beyan etmektedir.

Yani onların o bâtıl ilâhları, kendilerine yardım edemezler. Aksine o müşrikler, bu ilâhları için ihzar edilmiş askerler olup ilâhları Cehenneme sevk edilirken kendileri onları uğurlayacaklar.

Diğer bir görüşe göre ise, yani kendileri dünyada ilâhların koruması, hizmetleri ve müdafaaları için hazırlanmış askerlerdir. Ancak Âyet-ı Kerime'nin nazmı, bu mânâya müsait değildir; çünkü bundan sonra âyetin mefhûmu buna terettüp ettiğine göre, burada ifâde edilen şey, onların, hüsrana uğramaları, boş umutlarını bağladıkları şeyden mahrum kalmaları ve durumun tersine dönüp umdukları hayır yerine şerrin terettüp etmesidir. Zira onların bu hüsranı, Peygamberimizin içinde bulunduğu ağır durumu hafifletir ve sevinmesini mucip olur. Müşriklerin, ilâhlarının hizmetine ve korumasına hazır bulunmaları ise, bundan uzaktır.