11

"Kâfirler, îmân edenler hakkında dediler ki: "Muhammed'in getirdiği din hayırlı bir şey olsaydı, müslümanlar bizi geçemezlerdi." Fakat bunu söyleyenler, Kur’ân'ıle hidâyete erişemedikleri için "Bu, eski bir yalandır" dahi diyecekler."

A- "Kâfirler, îmân edenler hakkında dediler ki: "Muhammed'in getirdiği din hayırlı bir şey olsaydı, müslümanlar bizi geçemezlerdi."

Burada da, o kâfirlerin, Kur’ân-ı azîm ve mü’minler hakkında söyledikleri başka bâtıl sözleri hikâye edilmektedir. Yani Mekke kâfirleri dediler ki:

"Eğer Muhammed'in getirdiği Kur’ân ve din, hayırlı bir şey olsaydı, bu îmân etmiş olanlar, bizi geçemezlerdi; çünkü zavallı insanlar, yüksek değerlere erişemezler. Muhammed'e (sallallahü aleyhi ve sellem) îmân edenler ise, düşük insanlardır; çoğu yoksul, köle ve çoban olan kimselerdir." Bunu söyleyen müşriklerin iddiasına göre, dinî riyasetlere, ancak dünyevî değer ve imkânlarla erişilir. Nitekim demişlerdi ki: "Bu Kur’ân, iki kentten ulu bir adama indirilmek değil miydi?" (... Levlâ nüzzile hâze'bkur'ânü’alâ recülin mine'hkaryeteyni’azîm) (Zuhruf: 31)

Onlar, şu hakikati göz ardı etmişlerdi: peygamberlik, nefsî kemalâta ve ruhanî melekelere bağlı olup onun temek, alçak dünyanın şatafatından yüz çevirmek ve tamamen âhirete yönelmektir. İşte bu faziletleri elde etmiş olan, gerçek faziletlerin tamamına ermiş ve bunlardan mahrum kalan kimsenin de gerçek mânâda bir nasibi yoktur.

Diğer bir görüşe göre ise, bunu (hayırlı bir şey olsaydı, bizi geçemezlerdi) söyleyen, Amir oğulları, Gatafan, Esed ve Eşca' kabileleridir. Cüheyne, Müzeyne, Eşlem ve Gıfar kabileleri müslüman oldukları zaman, bunu onlara karşı söylemişlerdi.

Başka bir görüşe göre ise, Abdullah b. Selâm ve adamları müslüman oldukları zaman, Yahudiler bunu söylemişlerdi. Ancak bu sûrenin Mekkî olması buna müsait değildir. Bu tefsir, ancak bu âyetin Medine'de nazil olduğunu izah etmekle mümkün olmaktadır.

B- "Fakat bunu söyleyenler, Kur’ân'ıle hidâyete erişemedikleri için " Bu, eski bir yalandır" dahi diyecekler."

Yani Kur’ân'ıle hidâyet bulmayanlar, Kur’ân'ın hayırlı bir şey olmadığını söylemekle yetinmeyip "Bu, eskilerin masallarıdır" dedikleri gibi, bunu da diyeceklerdir.