28

"Ey Hârûn'un kız kardeşi! Senin baban kötü bir kimse değildi. Annen de iffetsiz değildi."

İbn Ebî Şeybe, Ahmed, Abd b. Humeyd, Müslim, Tirmizî, Nesâî, İbnu'l- Münzir, İbn Ebî Hâtim, İbn Hibbân, Taberânî, İbn Merdûye ve Beyhakî Delâil'de Muğîre b. Şu'be'den bildirir: Resûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) beni Necrân ahalisine gönderdiğinde Necrânlılar bana: "Sizde Hazret-i Meryem hakkında "Ey Hârûn'un kız kardeşi..." diye bir âyet var. Oysa Hazret-i Mûsa, Hazret-i İsa'dan şu şu kadar zaman önce yaşamıştır?" dediler. Geri dönüp bunu Resûlullah'a (sallallahü aleyhi ve sellem) zikrettim. Allah Resûlü (sallallahü aleyhi ve sellem): "Kendilerinden önce gelen peygamberler ve salih kimselere nisbet edildiklerini söyleseydin ya!" buyurdu.

Hatîb ve İbn Asâkir'in bildirdiğine göre Mücâhid: "Ey Hârûn'un kız kardeşi..." âyetini açıklarken şöyle demiştir: "İsrail oğullarında Harun adında salih bir adam vardı. Öldüğünde cenazesine kendisinden başka isimleri Harun olan kırk bin kişi katıldı."

Abdurrezzâk ve Abd b. Humeyd'in bildirdiğine göre Katâde: "Ey Hârûn'un kız kardeşi..." âyetini açıklarken şöyle demiştir: İsrail oğullarından Harun adında salih bir adam vardı. Onlar da salih biri olması bakımından Hazret-i Meryem'i bu adama benzetmişler ve: "Ey iyilikte Harun'un benzeri!" demek istemişlerdir.

İbn Ebî Hâtim'in bildirdiğine göre Katâde: "Ey Hârûn'un kız kardeşi..."âyetini açıklarken şöyle demiştir: "Hazret-i Meryem kötü olarak değil iyi olarak bilinip tanınan bir ailedendi. İnsanlardan bazıları iyilikle bilinir ve bunu sonradan gelen nesillerine de aktarırlar. Aynı şekilde bazıları kötülük ve fesatlıkla bilinir ve bu özelliklerini nesillerine de aktarırlar. Hazret-i Meryem'in kendisine nisbet edildiği Harun da Hazret-i Musa'nın kardeşi Harun değil başka bir Harun'dur. Bu Harun da aşireti içinde salih olarak bilinen ve sevilen birisiydi. Bize bildirilene göre vefat ettiğinde cenazesine İsrail oğullarından isimleri Harun olan kırk bin kişi katılmıştır."

İbn Ebî Hâtim'in bildirdiğine göre Süfyân: "Ey Hârûn'un kız kardeşi..."âyetini açıklarken: "Duyduğumuza göre bu Harun (Hazret-i Musa'nın kardeşi) Hazret-i Harun'la aynı ismi taşıyan bir kişidir" demiştir.

İbn Ebî Hâtim, İbn Sîrîn'den bildirir: "Bana bildirilene göre Ka'b: "Ey Hârûn'un kız kardeşi..." buyruğunda söz konusu olan Harun Hazret-i Mûsa'nın kardeşi Harun değildir" demiştir. Hazret-i Âişe ona: "Yalan söylüyorsun!" karşılığını verince de şöyle demiştir: "Ey müminlerin annesi! Eğer bu Harun'un o Harun olduğunu Hazret-i Peygamber (sallallahü aleyhi ve sellem) söylediyse o benden daha iyi bilir ve benden daha hayırlıdır. Ancak o söylemediyse ben Hazret-i Meryem ile Hazret-i Hârun arasında altıyüz yıllık bir sürenin olduğunu öngörüyorum." Bunun üzerine Hazret-i Âişe sustu.

İbn Ebî Hâtim'in bildirdiğine göre Ali b. Ebî Talha: "Ey Hârûn'un kız kardeşi..." âyetini açıklarken şöyle demiştir: "Aynı soydan geldiği için Hârun b. İmrân'a nisbet edilmiştir. Bu da birine: "Ey Ensârın kardeşi!" denilmesi gibidir.

İbn Ebî Hâtim, Süddî'den bildirir: Hazret-i Meryem, Hazret-i Harun'un soyundandı. Bunun için kendisine: "Ey Hârûn'un kız kardeşi..." denilmiş onun soyuna nisbet edilmiştir. Bu da birinin diğerine: "Ey Leys oğullarının kardeşi" veya: "Ey filan oğullarının kardeşi" demesi gibidir.

İbn Ebî Hâtim'in bildirdiğine göre Saîd b. Cübeyr: "Ey Hârûn'un kız kardeşi..." âyetini açıklarken: "Harun kötü ve zina eden bir kavimdendi. Bundan dolayı Hazret-i Meryem'i ona nisbet etmişlerdir" demiştir.

İbn Ebî Hâtim, Ebû Bekr b. Ayyâş'tan bildirir: Ubey'yin kıraatinde bu âyet: (=Ey kucağında çocuğu olan, dediler) şeklindedir.