21

Eğer insanlara kendilerine dokunan sıkıntıdan sonra bir rahmet tattırırsak, birden âyetlerimizde bir hileleri (vardır). De ki:

"Allah hilece daha hızlıdır". Şüphesiz elçilerimiz yaptığınız hileleri yazıyorlar.

"İnsanlara bir rahmet tattırırsak":

İniş sebebi şöyledir: Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Mekkelilere kıtlıkla beddua edince yedi yıl kıtlık oldu. Ebû Süfyan ona geldi: Bize bolluk için dua et; eğer bolluk olursa seni tasdik ederiz, dedi. O da onlar için dua etti; yağmurlar yağdı, yine inanmadılar. Bunu Maverdi, zikretmiştir.

Müfessirler şöyle demişlerdir: Burada insanlardan murat: Kâfirlerdir.

Rahmet ve sıkıntı ile ne murat edildiğine dair üç görüş vardır:

Birincisi: Rahmet: Afiyet ve sevinçtir, sıkıntı da: Fakirlik ve beladır. Bunu İbn Abbâs, demiştir.

İkincisi: Rahmet: İslâm, sıkıntı da: Küfürdür. Bu da münafıkların hakkındadır. Bunu da Hasen, demiştir.

Üçüncüsü: Rahmet: Bolluk, darlık da: Kıtlıktır. Bunu da Dahhâk, demiştir.

Hileden de ne murat edildiğine dair dört görüş vardır:

Birincisi: O; alay etme ve yalanlamadır. Bunu da Mücâhid ile Mukâtil, demişlerdir.

İkincisi: O, inkâr ve rettir, bunu da Ebû Ubeyde, demiştir.

Üçüncüsü: O, nimeti Allah’tan başkasına nispet etmektir. Onlar: Filanca yıldızdan dolayı bize yağmur yağdı, derlerdi. Bunu da Mukâtil b. Hayyan, demiştir.

Dördüncüsü: Hile: Münafıklıktır, çünkü o, imanı açıklayıp küfrü gizlemektir. Bunu da Maverdi zikretmiştir.

"De ki: Allah hilece daha hızlıdır": Yani hileye ceza vermede en hızlıdır.

"Şüphesiz elçilerimiz": Yani hafaza melekleri.

"Yaptığınız hileleri yazıyorlar": Yani sizi onlara göre cezalandırmak için hilelerinizi muhafaza ediyorlar. Ya’kûb - Rüveys ve Ebû Hatim rivâyetleri dışında - Eban da Âsım’dan, ye ile:

"Yemkurun” okumuşlardır.