18

Yoksulu doyurmaya birbirinizi teşvik etmiyorsunuz.

"Hayır": Yani mesele onun zannettiği gibi değildir,

Mukâtil şöyle demiştir: Ben zengin ettiğime yanımda değerli olduğu için vermedim; fakir olanı da yanımda değeri olmadığı için fakir etmedim.

Ferrâ’ da, mana şöyledir, demiştir: Böyle olması ona yaraşmaz, insan Allah’a iki şey için de hamdetmelidir: Fakirlik ve zenginlik. Sonra kâfirlerden haber vererek Allahü teâlâ şöyle dedi:

"Bilakis yetime ikram etmiyorsunuz (lâ tükrimunel yetime)": Basra halkı, hepsinde de ye ile

"yükrimune",

"yehuddune",

"ye’kulune",

"yuhibbune” okumuş; kalanlar ise te ile okumuşlardır. Âyetin manası şöyledir: Ben hor ettiğimi yetime ikram etmediği için hor ettim.

Âyet iki manaya muhtemeldir:

Birincisi: Onlar yetime iyilik etmezlerdi.

İkincisi: Ona mirastan hakkını vermezlerdi. Cahiliye adeti böyleydi; kadınlara ve çocuklara miras vermezlerdi. İlk manaya:

"Yetimi yedirmeye birbirinizi teşvik etmezsiniz” kavli delalet eder. Ebû Cafer ile Kufeliler, te’nin fethi ve elifle,

"tehâddune” okumuşlardır. Şeyzeri de Kisâi’den böyle rivayet etmiş, ancak o te’yi zammeli okumuştur.

Mana da şöyledir: Onu yedirmeye teşvik etmezler; çünkü ahirette sevap beklemezler. İkinci manaya da