13

Yoksa gizli konuşmanızdan önce sadakalar vermekten korktunuz mu? Madem ki yapmadınız -ki Allah tevbenizi kabul etmiş bulunuyor- o halde namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin, Allah'a ve Rasûlüne itaat edin. Allah her yaptığınızdan haberdardır.

Bu âyete dair açıklamalarımızı iki başlık halinde sunacağız:

1- Bu Âyet, Bir Önceki Âyeti Ne Kadar Bir Süre Zarfında Neshetmiştir:

Yüce Allah'ın:

"Yoksa... korktunuz mu" âyeti takrir (söyletmek) anlamında bir istifhamdır. İbn Abbâs dedi ki; Sadaka vermekten yana cimrilik mi ettiniz diye açıklamıştır. Korkutunuz mu diye de açıklanmıştır. Çünkü: "Hoşlanılmayan şeyden korkmak" demektir. Siz sadaka vermek hususunda korkuya kapıldınız, cimrilik ettiniz ve bu size ağır geldi, demektir.

"Gizli konuşmanızdan önce sadakalar vermekten..." âyeti hakkında Mukâtil b. Hayyan dedi ki; Bu husus on gece (gün) devam etti, sonra nesholdu. el-Kelbî dedi ki: Bu sadece bir gece (gün) sürdü. İbn Abbâs da şöyle dedi: Bu ancak bir günün kısacık bir anı böylece kaldı, sonunda neshedildi. Katade de böyle demiştir.

Doğrusunu en iyi bilen Allah'tır.

2- İbadet Emri İle Amel Etmeden Önce Neshedilmesi:

"Madem ki yapmadınız -ki Allah tevbenizi kabul etmiş bulunuyor." Yani Allah bu hükmü neshetmiş. bulunuyor. Bu da sadaka olarak verecek bir şeyler bulan kimselere bir hitabtır.

"O halde namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin." Buna göre zekâtın farziyeti bu sadakayı neshetmiştir. Bu da fiilen uygulamadan önce nesh olabileceğine delildir. Ali (radıyallahü anh)'dan gelen rivâyet ise zayıftır. Çünkü yüce Allah:

"Madem ki yapmadınız" diye buyurmaktadır. Bu herhangi bir kimsenin, herhangi bir şeyi tasadduk etmediğine delildir. Doğrusunu en iyi bilen Allah'tır.

"Allah'a" farz kıldığı hususlarda

"ve Rasûlüne" sünnetlerinde

"itaat edin. Allah her yaptığınızdan haberdardır."