28

Ortancaları: "Ben size demedim mi, Allah'ı tesbih etmeli değil miydiniz?" dedi.

"Ortancaları" onların en iyileri, en adaletli olanları ve en akıllıları

"ben size demedim mi, Allah'ı tesbih etmeli değil miydiniz?" Yani istisna yapmalı değil miydiniz? Onların istisna yapmaları bir teşbih idi. Bu açıklamayı Mücahid ve başkaları yapmıştır. Bu da bu ortancalarının onlara istisnada bulunmalarını emretmiş olduğunu, fakat ona itaat etmediklerini göstermektedir.

Ebû Salih dedi ki; Onların istisna yapmaları: "subhanallah" demeleri idi. Ortancaları onlara: Allah'ı tesbih etmeli değil miydiniz, dedi. Yani siz subhanallah demeli ve size verdiklerine karşı şükretmeli (değil mi)siniz.

en-Nehhâs dedi ki: Teşbihin asıl anlamı yüce Allah'ı tenzih etmektir. Bundan dolayı Mücahid teşbihi "inşaallah" demenin yerinde kullanmış ve böylece açıklamıştır. Çünkü âyetin anlamı O'nun İradesi, dilemesi olmadan herhangi bir şeyin olabileceğinden yana yüce Allah'ı tenzih etmektir.

Şöyle de açıklanmıştır: Yaptığınızdan dolayı Allah'tan mağfiret dilemeli ve kötü niyetinizden dolayı O'na tevbe etmeli değil misiniz? Çünkü onlar bu işi kararlaştırdıklarında ortancaları onlara bunu söyledi ve yüce Allah'ın günahkârlardan intikam alışını onlara hatırlattı.