9

Fir'avun da, ondan öncekiler de, altı üstüne gelen kasabalar halkı da hep hata İşlediler.

"Fir'avun da, ondan öncekiler de... işlediler" âyetindeki

"ondan öncekiler de" anlamındaki âyeti Ebû Amr ve el-Kisâî "kaf" harfini kesreli, "be" harfini üstün olarak; diye okumuşlardır ki; onunla birlikte olanlar ve askerlerinden ona uyanlar, anlamındadır. Ebû Ubeyd ve Ebû Hatim, Abdullah b. Ubeyy'in: "(........): Ve onunla beraber olanlar" kıraatini gözönünde bulundurarak bu okuyuşu tercih etmişlerdir.

Ebû Mûsa el-Eş'ari ise; "Ve onun karşısında (hizasında) bulunanlar" diye okumuştur.

Diğerleri ise "kaf" harfini üstün, "be" harfini sakin olarak: "Ondan öncekiler" diye okumuşlardır. Yani ondan Önce geçmiş nesiller ve ümmetler de ,., demektir.

"Altı üstüne gelen kasabalar" Lût kavminin kasabaları demektir. Genel alarak ("kaf" harfinden sonra) "elif" ile okunmuştur. el-Hasen ve el-Cahderî ise tekti olarak: "Altı üstüne gelen kasaba" diye okumuşlardır. Katade dedi ki: Lut kavminin kasabalarına "mu'tefikât" adının veriliş sebebi, içindekilerle birlikte altüst olmalarından dolayıdır. Taberi, Muhammed b. Ka'b el-Kurazî'den şöyle dediğini zikretmektedir: Bunlar beş kasaba idi. Sa'be, Sa're, Amra, Duma ve Sedûm idiler. Bunlar en büyük kasabalardı.

"Hep hata işlediler." Hep hatalı işler yaptılar. Bu

"hata" masiyet ve küfürdür, Mücahid dedi ki: Onların işledikleri günahları kastetmektedir. el-Cürcânî dedi ki: Pek büyük günahı işlediler, demektir. Buna göre; "(........): Hata" lâfzı mastardır.