54

Onların harcamalarının kabul edilmesini engelleyen; Allah ve Rasûlü nü inkâr etmeleri, namaza ancak üşenerek gelmeleri ve istemeyerek harcamalarından başka şey değildir. Onların harcamalarının kabul edilmemesinin sebebi, inkârlarından başka bir şey değildir. Namazlarına da hiçbir zaman tam olarak gelmezler. Daima ağırdan alırlar, tembel davranırlar. Buradaki yerilme, tembelliğe iten inkârdan kaynaklanıyor. Çünkü inkâr, tembelliğe sevkeder. İman ise, aktivite kazandırır.

İbadetleri yerine getirmedeki istek ve gayret, onların yapılmasından dolayı sevap alınacağı yapmamaktan dolayı azaptan korkulmasından kaynaklanmaktadır. Mü'min, Peygamberin Allah'tan getirdiklerine bu anlayış ile inanır ve onları kendi içerisine dal budak salmış bir hale getirir. Münafık ise, bu şekilde inanmaz ve ahiret için de ne bir sevap ümidi, ne de bir ceza korkusu yoktur. Onun içindir ki, namazda ağır ve tembel davranır, Allah yolundaki harcamayı da gönülsüz olarak yapar. Çünkü o, namaz kılmak suretiyle bedenin boşuna yorulduğuna, malın da boşuna harcandığına inanır. Burada, tembellik verilmiştir. Tembelliğe devam eden kimsenin emeli boşa çıkar. Hârizmî şöyle der:

Hiçbir zaman tembelle dostluk kurma! Nice sâlih kişileri, başkasının fenalığı bozmuştur. Ahmaklığın kaba kişiye sirayeti çabuk olur. Küle konan köz ise hemen söner.