51

Ey Peygamberler! Temiz olan şeylerden yeyin ve iyi amellerde bulunun. Çünkü Ben, yapmakta olduğunuz gizli ve açık bütün

amellerinizi çok iyi bilirim ve size ona göre muamele ederim. Âyette, bütün peygamberlere hitap vardır. Bu hitap, onlara sadece burada yapılan tek bir hitaptan İbaret değildir. Çünkü onlar, farklı zamanlarda gönderilmişlerdir. O halde âyetteki ifadenin anlamı, onlardan her peygamber kendi döneminde bu sözün muhatabı olmuştur, demektir. Yani Allahu teâlâ şöyle buyurmuştur: ”Her peygambere şöyle dedik: 'Temiz şeylerden ye ve iyi amel yap.'" Zaten sizden istenen ve Rabbinizin katında değer ifade eden şey de iyi ameldir.

Öte yandan âyet, şu iddiada bulunan bazı sapık kişilerin sözlerini reddetmektedir: ”Kul, sevgide zirveye ulaşıp kalbini arındırınca, iyi amellerden sayıları zahiri ibadetler ondan düşer ve artık ibadeti, tefekkür etmekten ibaret olur." Bu anlayış, küfür ve sapıklıktır. Çünkü sevgi ve iman konusunda insanların en mükemmeli peygamberler ve özellikle Rasûlüllah (sallallahü aleyhi ve sellem)'dır.

Aynı zamanda âyet, rahiplerin temiz şeyleri terketme anlayışlarının yanlışlığını da göstermektedir.

Ragıb İsfahanî, ”temiz anlamına gelen: Tay yi b' kelimesiyle ilgili olarak: Tayyib, aslında duyu organlarının ve nefsin hoşlandığı şeydir" demiştir.

Dinde temiz sayılan yiyecekler, meşru şekilde alınması caiz olan yerden alınan yiyeceklerdir. Bu usûlle alındıkça temiz olurlar. Hadis-i şerifte de şöyle buyrulmuştur: ”Allah temizdir ve ancak temiz olan şeyi kabul eder." İsa (aleyhisselâm), annesinin ip bükme işinden geçiniyordu. Hazret-i Peygamberin rızkı ise ganimetlerdendir. Bu rızık, iyilerin iyisinden sayılır.

İmam Gazalî (Allah ona rahmet etsin) şöyle demiştir: ”Dış görünüşü itibariyle iyi ve düzgün olan bir insanın hediyesini ve bağışını almada bir sakınca yoktur. Zaman bozuldu, diyerek hakkında araştırma yapmak gerekmez. Çünkü bu hareket, söz konusu Müslümana kötü niyet beslemek anlamına gelir. Oysa insan, Müslümana iyi niyet beslemek zorundadır."

Ebu'l-Ferec İbnü'l-Cevzî de şu hususu dile getirmiştir: ”Dünyayı mubah olan şeyler arasında saymak, kişiye zulmet ihdas ederse, haramı tasarlaması ne olur? Güzel koku suyun özelliğini değiştirince, o suyla abdest almak caiz olmaz. Bu duruma göre köpek salyasıyla abdest almak nasıl mümkün olsun? Bu sebeple büyüklerden birisi şöyle demiştir: 'Mubah olan şeylere alışıp, tutkun olan, Allah'a yakarış hazzından mahrum olur."