62

İkram olarak bu mu hayırlı, yoksa zakkum ağacı mı? Burada sorudan hedeflenen, inkarcıları gösterilen delili kabullenmeye sevketmektir. Âyette geçen ”bu" ifadesiyle, cennet nimetlerine işaret edilmektedir. Bu üslûp, söz konusu inkarcıları alaya almanın en etkili yoludur. ”Nuzûl" ise, misafir için hazırlanan ziyafet ve ona yapılan ikramdır. ”Zakkum" da, yaprağı küçük, acı ve kokusu kötü olan bir ağacın adıdır. ”Gerçekten o, cehennemin dibinden çıkan bir ağaçtır" (Sâffât: 64) âyetinde nitelenen ağaç, ”zakkum" diye adlandırılmıştır. Âyetin anlamı şöyledir: ”Sonuç olarak neticesi haz, sevinç olan ve bilinen bir rızık mı hayırlı; yoksa neticesi üzüntü ve keder olan zakkum ağacı mı?"