60

Sanırsın onları yâkut-ü mercan

ihsanın cezası ancak ihsandır. -

Ya'ni güzelliğin karşılığı güzellik, güzel iş yapanın karşılığı güzel sevabdır. Bundan anlaşılırki yukarıda havften murad ihsan ile ameldir. İhsan da (.......) hadisi şerifinde izah olunduğu üzere Allah’ı görüyormuşsun gibi ona ibadet etmendir. Çünkü sen onu görmezsen o seni görüyordur. Hakîmi Tirmizînin Nevadirül usulde, Begavînin tefsirde, Deylemînin Müsnedi Firdevste, İbn-i Neccarın tarihinde Hazret-i Enesten rivayetlerinde Resüli Ekrem sallâllahü aleyhi ve sellem işbu (.......) âyetini okumuş da biliyor musunuz Rabbınız ne buyuruyor? Allah ve Resülü a'lem demişler, buyurmuş ki, (.......) Benim kendisine tevhidi in'am eylediğim kimsenin cezası ancak Cennettir buyuruyor. Tevhid, ılmî ve amelîden eamın olarak mülâhaza edilince bu da ihsan hadisinin mazmunu olmuş olur. Maamafih âyette iki ihsanı mefhumen birleştirmek için daha umumî olarak tefsir edilmesi zâhirdir.